Meiden
en wetenschap & techniek: van tegenpolen tot aantrekkingskracht
Onlangs verscheen bij VTB-Pro 2007-2010 – het programma voor professionalisering
in wetenschap en techniek in het basisonderwijs van het Platform Bèta
Techniek – een brochure speciaal over meisjes, techniek en wetenschap.
De brochure gaat in op de oorzaken, verklaringen, gevolgen én
mogelijkheden om verandering te brengen in de afstotende werking van
techniek en wetenschap op meisjes. Vragen die centraal staan: Waarom
zijn meisjes ondervertegenwoordigd in bèta/techniek? Welke mogelijkheden
bestaan er binnen het basisonderwijs om hierin verandering te brengen?
Wat kunnen leerkrachten hieraan bijdragen? En hoe?
De brochure bevat veel interessante observaties, en is bedoeld als eye-opener
voor pabo-docenten en studenten en ook voor leerkrachten in het basisonderwijs.
De aard van het rekenonderwijs
Een observatie lichten wij graag uit: de houding van jongens en meisjes
ten aanzien van rekenen. De brochure stelt dat het verschil daarin veroorzaakt
kan worden door de aard van het Nederlandse rekenonderwijs. Al in 1999
bleek uit onderzoek van het Freudenthal Instituut dat meisjes beter
tot hun recht komen bij mechanistisch rekenonderwijs, waarbij het aankomt
op nauwkeurig cijferen en werken volgens standaardprocedures. Meisjes
zijn beter in het volgen van dergelijke procedures dan jongens, omdat
zij zorgvuldiger zijn. In Nederland is echter het realistisch rekenonderwijs
de standaard. Hierbij komt het aan op het toepassen van handige strategieën,
het eigen maken van schatstrategieën en het ontwikkelen van maatkennis.
Dit soort onderwijs werkt de onzekerheid van meisjes in de hand. In
andere landen heeft het rekenonderwijs ook nu nog een sterk mechanistisch
karakter. Dat kan verklaren dat er in die landen minder verschillen
zijn gevonden tussen jongens en meisjes wat zelfbeeld en prestaties
bij het rekenonderwijs betreft.
Pabo’s belangrijke schakel
Een belangrijke schakel om meer meisjes in contact te brengen met techniek
en wetenschap is de scholing van pabo-studenten en leerkrachten. Verreweg
de meeste pabo-studenten en leerkrachten zijn vrouw (80%) en zij brengen
een erfenis mee: ook zij zijn op school en thuis meestal niet gestimuleerd
om voor bèta/techniek te kiezen, waardoor zij er weinig ervaring
mee hebben, weinig plezier in hebben en deze wereld niet of nauwelijks
kennen. Het is de taak van pabo’s om een eigentijds en realistisch
beeld neer te zetten van techniek en wetenschap dat bovendien ook vrouwen
en meisjes aanspreekt. Via aantrekkelijke lesprogramma’s kunnen
zij (vrouwelijke) studenten en nascholers enthousiasmeren. VTB-Pro werkt
daarom aan de ontwikkeling en invoering van een verplichte module wetenschap
& techniek voor álle studenten, een specialisering wetenschap
& techniek en een nascholingsarrangement voor leerkrachten die al
in het onderwijs werkzaam zijn. De arrangementen helpen leerkrachten
zich bewust te worden van hun eigen houding ten aanzien van techniek
en wetenschap en geeft hen handvatten om in de klas verandering te brengen
in de houding van de meisjes ten aanzien hiervan. Ook van de module
wetenschap & techniek en de specialisering is genderproblematiek
een vast onderdeel.
G. Joukes/VHTO, Meiden en wetenschap & techniek: van tegenpolen
tot aantrekkingskracht, VTB-Pro Den Haag, juni 2008. De publicatie
is te downloaden
vanaf de website van VTB-Pro.
|
