Meisje nog steeds weinig zelfvertrouwen W&T

26 maart 2015

Ondanks hun goede academische prestaties hebben meisjes nog steeds weinig vertrouwen in hun mogelijkheden wanneer het gaat om de keuze voor een bètawetenschappelijke of technische studie. Een nieuw rapport van OESO (Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling) dat in maart uitkwam, gaat in op de (nog overgebleven) knelpunten die het verkleinen van de genderkloof in loopbaankeuzes richting bèta en techniek en academische mogelijkheden nog in de weg staan. 

Een van de onderzoeksprogramma’s van OESO is het Programme for International Student Assessment (PISA). PISA onderzoekt de praktische kennis en vaardigheden van 15-jarige leerlingen. In de vijfde PISA-cyclus zijn in het jaar 2012 toetsen voor wiskunde, leesvaardigheid en natuurwetenschappen afgenomen in 65 landen. OESO heeft recent een nieuwe analyse uitgevoerd van de PISA-data waarbij specifiek gekeken is naar het genderaspect.

Wanneer men kijkt naar drie belangrijke pijlers van gendergelijkheid in het onderwijs: geschiktheid (prestatie), gedrag en vertrouwen in eigen mogelijkheden, blijkt dat er nog steeds duidelijke verschillen bestaan in de vooruitzichten van jongens en meisjes. Dit verschil wordt deels veroorzaakt door (on)bewuste gendervooroordelen bij ouders, leraren en werkgevers.

‘Ondanks dat er in de afgelopen twintig jaar grote vooruitgang is geboekt in het overbruggen van de  genderkloof, moeten we een manier vinden waarmee we de sociale en emotionele aspecten die invloed uitoefenen op openstaan voor eigen mogelijkheden en toekomstige loopbanen, kunnen aanspreken,’ aldus de plaatsvervangend OESO secretaris-generaal Stefan Kapferer. ‘Het goede nieuws is dat de bevindingen benadrukken dat er geen uitgebreide en dure onderwijshervormingen nodig zijn, maar wel een gezamenlijke inspanning van ouders, leraren en werkgevers.’

Hoewel meisjes en jongens gelijk presteren op OESO’s PISA-Wetenschapstest, vindt minder dan één op de 20 meisjes dat een carrière in de goed betaalde sectoren als bètawetenschap, technologie, techniek of wiskunde tot haar mogelijkheden behoort. In vergelijking met één op de vijf jongens.

Uit het onderzoek van de OESO blijkt dat het gemis aan zelfvertrouwen in hun mogelijkheden ten aanzien van wetenschap en wiskunde bij meisjes deels te wijten is aan het feit dat ouders hun dochters minder vaak aanmoedigen in een dergelijke richting te denken.

Ondertussen is de kans dat jongens op school onderpresteren wel hoger dan voor meisjes. Dit leidt tot sneller opgeven en hogere uitval bij jongens. Zes op de tien laagpresteerders in lezen, wiskunde en wetenschappen in de OESO PISA-enquêtes zijn jongens.

Het rapport geeft suggesties voor een aantal interventies die zouden kunnen worden ingezet om de genderkloof te verkleinen. De prestaties van alle leerlingen en met name die van meisjes zouden verbeteren door onderwijsstrategieën toe te passen die erop gericht zijn leerlingen te laten uitleggen hoe ze een wiskundig probleem hebben opgelost, ze te laten toepassen wat ze buiten de klas geleerd hebben en zelfstandig werken te bevorderen.

Uit het rapport blijkt overigens ook dat meisjes voor wiskunde vaak betere cijfers krijgen dan jongens, zelfs wanneer de PISA-Wiskundetest op dezelfde manier is uitgevoerd. Dit komt waarschijnlijk doordat meisjes in de klas meer geconcentreerd zijn dan jongens, zo stelt het rapport.

VHTO werkt er hard aan het vertrouwen van meisjes in hun eigen mogelijkheden ten aanzien van bèta, techniek en ICT te verbeteren. In de gendertrainingen voor leerkrachten en docenten (primair en voortgezet onderwijs) vormen bewustwording en het motiveren van meisjes een belangrijk onderdeel. Daarnaast heeft VHTO een methode ontwikkelt om meisjes te motiveren een growth mindset aan te nemen in plaats van een fixed mindset. Dit kan hen helpen het vertrouwen in hun mogelijkheden te ontwikkelen. De lessenserie ‘Verbeeldingskracht; Wat beeld jij je in?’ vindt u hier

Klik hier voor het volledige OESO-rapport. Dirk van Damme, Director for Education OESO reflecteert op de bevindingen van het rapport op zijn blog ‘Why aren’t more girls choosing maths and science at university?’.