Hoe stereotiepe beelden talent in de weg staan
Uit onderzoek van Stichting School en Veiligheid als onderdeel van de alliantie Worden Wie Je bent, is gebleken dat onderwijsprofessionals merkbare invloed van de manosfeer in de klas waarnemen. Drie op de tien docenten zien dat jongens beïnvloed lijken door online ideeën over mannelijkheid. Deze beïnvloeding heeft impact op pestgedrag, verbale agressie, onbegrip tussen meiden en jongens en de (kwaliteit van) dialoog of discussie in de klas. Deze groep docenten maakt zich zorgen over de impact op sociale veiligheid op school. Onderwijsprofessionals hebben behoefte aan kennis over een effectieve aanpak en praktische tools, maar ervaren belemmeringen zoals tijdgebrek, werkdruk en handelingsverlegenheid bij het aanpakken van deze thematiek.
Hoe stereotiepe beelden keuzevrijheid beïnvloeden
Het recente onderzoek laat zien hoe hardnekkige ideeën over mannelijkheid en vrouwelijkheid opnieuw worden versterkt. Onder invloed van dit soort beelden worden eigenschappen vaker gekoppeld aan gender: jongens en mannen worden geassocieerd met leiderschap, initiatief en technisch inzicht, terwijl meiden en vrouwen eerder worden gezien als sociaal en zorgzaam. Voor VHTO raakt dit direct aan drie dieperliggende overtuigingen die we graag willen stimuleren.
Om meer ruimte te creëren voor meiden en vrouwen in techniek en IT, is het belangrijk dat we:
- technische studies en beroepen ook associëren met creativiteit, samenwerken en maatschappelijke impact
- technologievaardigheden zien als iets dat je ontwikkelt door inspanning en oefening niet als aangeboren talent
- geen eigenschappen toekennen aan mensen op basis van hun gender
Juist daar wringt het met de beelden die online steeds zichtbaarder worden. Want zolang technische beroepen vooral worden gekoppeld aan eigenschappen die we vaker aan jongens toeschrijven, voelen meiden minder ruimte om zichzelf in die wereld te herkennen. Dat beperkt hun keuzevrijheid. Niet omdat zij minder talent hebben, maar omdat stereotype beelden beïnvloeden wie zich welkom voelt in techniek en IT.
Wat kunnen we doen?
Juist omdat stereotype beelden worden aangeleerd, kunnen we ze ook doorbreken. Voor docenten, ouders, werkgevers en rolmodellen betekent dat bijvoorbeeld:
- bewust omgaan met verwachtingen en feedback richting jongens en meiden
- stereotiepe uitspraken in de klas bespreekbaar maken
- diverse rolmodellen uit techniek en IT zichtbaar maken
- laten zien dat techniek te leren is door ruimte te geven aan experimenteren, fouten maken en groeien
Samen de hordes wegnemen
Bij VHTO geloven we dat techniek van iedereen is. Maar dat gebeurt niet vanzelf. Samen met scholen, bedrijven, beleidsmakers en rolmodellen werken we aan een omgeving waarin meer jongeren zich vrij voelen om hun talenten te ontwikkelen ongeacht gender. Want echte keuzevrijheid ontstaat pas als iedereen zichzelf terug kan zien in de toekomst.
Wil je met dit onderwerp aan de slag op jouw school? Binnen de alliantie Worden Wie Je Bent bieden we praktische ondersteuning voor onderwijsprofessionals die willen werken aan meer kansengelijkheid, sociale veiligheid en het doorbreken van genderstereotypen in de klas. Denk aan workshops, gastlessen, inspiratiesessies en praktische tools die direct toepasbaar zijn in de onderwijspraktijk. Samen kijken we welke aanpak past bij jouw school en hoe je leerlingen meer ruimte kunt geven om hun talenten en interesses vrij te ontwikkelen. Bekijk ons aanbod en ontdek wat mogelijk is.
Lees verder
Kiezen zonder hokjes
Download de publicatie en lees meer over deze principes en hoe jij hiermee aan de slag kunt in LOB.
Boekentips over techniek voor de Kinderboekenweek
Kinderen vormen hun beeld van wie waar “thuishoort” al vroeg, vaak via de verhalen die ze lezen. Als een meid in een boek nooit een vrouw tegenkomt die iets bouwt, ontwerpt of uitvindt, leert ze onbewust: dit is niet voor mij.
Rolmodel in de spotlight – Elizabeth Adelore
In de nieuwste editie van Rolmodel in de Spotlight vertelt Elizabeth openhartig over haar weg naar de techniek, de vooroordelen die ze onderweg tegenkwam en waarom zichtbare rolmodellen zoveel verschil kunnen maken.
Nieuw aanbod: workshop over self-efficacy in techniek
De nieuwe workshop “Ik kan dit! – Met vertrouwen leren in techniek” laat zien hoe docenten het vertrouwen in eigen kunnen van leerlingen kunnen versterken in techniek en technologie.
Welke hordes komen vrouwen tegen op hun weg naar techniek en IT?
Waarom Thomas wel techniek mag kiezen en Anouk niet
Waarom krijgen sommige leerlingen wél en anderen niet het advies om voor techniek te kiezen? Dit artikel laat zien hoe stereotypen in LOB en profielkeuze de kansen van vo-leerlingen beïnvloeden – vaak zonder dat iemand het doorheeft.
Vrouwen in techniek en IT: hoe behoud je ze als organisatie?
4 redenen waarom vrouwen de techniek en IT verlaten en wat organisaties eraan kunnen doen.
Fix the system, not the girls
Waarom kiezen zo weinig meiden voor een toekomst in techniek of IT? Niet omdat ze minder talent of interesse hebben dan jongens, maar omdat ze onderweg hordes tegenkomen die hen ontmoedigen of tegenhouden.